มีดสเตนเลส เป็นอุปกรณ์ประกอบอาหารพื้นฐานที่จะขาดไม่ได้ เพราะขั้นตอนการเตรียมเครื่องปรุง ส่วนผสม ไม่ว่าจะเป็นเมนูคาวหวานอะไร ก็จำเป็นต้องใช้มีดเพื่อการหั่น สับ ตัด แล่ ซอย หรือสไลด์ เนื้อสัตว์ ผัก หรือผลไม้ กันทั้งนั้น
การทำอาหารถือเป็นศิลปะอีกแขนง ต้องพิถีพิถัน ละเมียดละไม ในทุกขั้นตอน ส่วนหนึ่งก็มาจากการเลือกใช้มีดนี่แหละ เนื้อสัตว์บางอย่างก็อาจจะต้องใช้การสับหรือหั่น อีกบางอย่างก็อาจต้องแล่หรือสไลด์บางๆ จึงจะเข้าถึงรสชาติ เต็มปากเต็มคำ ดังนั้นแล้ว มีดจึงถูกดีไซน์ให้มีหลายสไตล์ เพื่อการใช้งานที่แตกต่างกันไป ส่วนจะมีกี่แบบนั้น เรามาทบทวนกันดูอีกที
- มีดเชฟหรือมีดพ่อครัว (Chef’s Knife)
การที่หมอมีเครื่องช่วยฟัง (Stethoscope) คล้องคอ เป็นเครื่องมือช่วยฟังเสียงจากภายใน แล้วนำมันมาแนบตามลำตัวเรา เพื่อวินิจฉัยอาการเจ็บไข้ได้ป่วยเบื้องต้นนั้น ก็ไม่ต่างกับการที่เชฟพกมีดชนิดนี้ติดตัวเท่าไหร่นัก จะเรียกว่า Chef’Knife เป็นมีดคู่กายของเชฟทุกคนก็ว่าได้ โดยมีดพ่อครัวนี้สามารถใช้ได้ทั้งการหั่น บั้ง หรือซอย ซึ่งเป็นลักษณะพื้นๆ ทั่วไปในขั้นตอนการเตรียมเครื่องปรุง ส่วนผสม โดยมากแล้ว มีดสเตนเลส ที่ใช้จะมีขนาดเหมาะมือ ไม่เล็กไม่ใหญ่จนเกินไป ขนาดสัก 20 ซม. กำลังดี
- มีดปอกผลไม้ (Paring Knife)
โดยทั่วไปมีดปอกผลไม้ จะมีขนาดบาง เล็ก และสั้นกว่ามีดเชฟเท่าตัว เพราะออกแบบมาเพื่อการปอกเปลือกผักหรือผลไม้เป็นสำคัญ จะใช้เพื่อการตัดหรือหั่นเป็นชิ้นพอคำ ยังพอได้อยู่ นอกเหนือจากนี้ ก็ค่อนข้างลำบากแล้วล่ะ และจะให้ดีก็ควรเลือกใช้ มีดปอกผลไม้สเตนเลส ขนาดสัก 9-11 ซม. จะช่วยให้การใช้งานคล่องมือมาก
- มีดอเนกประสงค์ (Utility Knife)
ชื่อก็บอกอยู่แล้วว่า เป็นมีดสารพัดประโยชน์ สามารถใช้ทำครัวได้หลากหลาย ตัด หั่น เจาะ ฯลฯ โดยมีดแบบนี้เป็นการพบกันครึ่งทางระหว่างมีดเชฟและมีดปอกผลไม้ ทั้งความหนา บาง และความยาว มีดเอนกประสงค์สเตนเลส ที่นิยม จะมีขนาดประมาณ 13 ซม. ถือว่ากำลังพอดีๆ ใช้งานสะดวก ไม่เทอะทะ
- มีดแล่เนื้อ/มีดสไลด์ (Carving Knife)
การใช้มีดแบบนี้ เข้าขั้นจะเป็นพ่อครัวแม่หัวป่าแล้วล่ะ เพราะถือเป็นการใช้มีดได้ตรงกับลักษณะของการประกอบอาหาร เช่น แล่เนื้อปลาแซลมอน สไลด์เนื้อหมู เนื้อวัว หรือแฮม ไปจนถึงประเภทสัตว์ปีก ซึ่งการทานอาหารบางอย่างก็จำเป็นต้องใช้การแล่หรือสไลด์บางๆ เพื่อให้เข้าถึงรสชาติความอร่อย แถมยังช่วยเรื่องความสวยงาม น่ารับประทาน หน้าตาของ มีดแล่เนื้อสเตนเลส จึงค่อนข้างมีปลายเล็ก แหลม และยาวพอสมควร ราวๆสัก 20 ซม. กำลังพอเหมาะพอดี
- มีดสับ (Cleaver)
มีดสับที่ใช้สำหรับในครัวเรือน คงไม่จำเป็นต้องหนา ใหญ่ และหนัก เหมือนกับมีดปังตอ ที่ใช้กันแพร่หลายตามเขียงหมูในตลาดสด เอาแค่พองาม ใบมีดกว้างหน่อย ทรงสี่เหลี่ยมผืนผ้า ด้ามจับถนัดมือ เลือก มีดสับสเตนเลส ขนาดสัก 17 ซม. ก็ถือว่าใช้ได้แล้ว กับการงานครัวประเภทต้องออกแรงสับชิ้นเนื้อสัตว์ ข้อต่อ หรือกระดูก
- มีดหั่นขนมปัง (Bread Knife)
มีดชนิดนี้ จัดอยู่ในประเภทมีดเฉพาะทาง เพราะใช้เพื่อหั่นก้อนหรือแผ่นขนมปังเป็นหลัก ด้วยลักษณะรอยหยักของใบมีด ที่ช่วยให้ชิ้นขนมปังออกมาสวยงาม เนื้อไม่ฉีกขาด เทียบกับการใช้มีดแบบอื่น ที่อาจจะพอหั่นได้ แต่ต้องใช้ความพยายามมากหน่อย ไม่เฉพาะแค่ร้านอาหาร หรือพ่อค้าแม่ค้าขายแซนวิชเท่านั้น ที่นิยมใช้กัน แต่ มีดหั่นขนมปัง สเตนเลส ขนาดประมาณ 20 ซม. ก็เป็นหนึ่งในชุดมีดอีกเล่มของหลายครัวเรือน
พูดถึง ชุดมีดทำครัว สเตนเลส (มีด, กรรไกร และบล็อกไม้) เราก็มีมาแนะนำให้ 3 ชุด ที่ควรมีไว้ติดบ้าน ชุดแรก 5 ชิ้น มีดเชฟ มีดเอนกประสงค์ มีดหั่นขนมปัง มีดปอกผลไม้ และมีดสไลด์ ชุดสอง 6 ชิ้น มีดพ่อครัว มีดปอกผลไม้ 9 ซม. มีดปอกผลไม้ 11 ซม. มีดสับ กรรไกรเอนกประสงค์ และบล็อกไม้ ชุดสาม 7 ชิ้น มีดหั่นขนมปัง มีดแล่เนื้อ มีดพ่อครัว มีดเอนกประสงค์ มีดปอกผลไม้ กรรไกรเอนกประสงค์ และบล็อกไม้
ชุดมีดทำครัวที่ว่า ก็เหมาะกับแต่ละบ้านแตกต่างกันไป คนมากคนน้อย ทำอาหารทานเองบ่อยครั้งแค่ไหน พ่อครัวแม่ครัวมือใหม่ หรือเชฟมืออาชีพ
ฝีมือดี แต่มีดทำครัวไม่ดี อาจทำให้สีสัน หน้าตา และรสชาติอาหารไม่อร่อย เอาได้ง่ายๆ น๊า